فتیله به روغن آغشته شد٬ غبار به مرکّب. نوری درخشید، سپیدی کاغذ ظهور کرد.

 اینک، این تو و این عدم. بنگار بر این عدم، هستی را! بنا کن بر این زمین، عالم خویشتن را! تجلّی بخش بر این بستر، امر قدسی را!

به صریر خامه شکسته شد فضا:

هو العلیّ الأعلی، هو الله سبحانه و تعالی ...

چندی پیش یکی از دوستان در کامنتی ابراز گله‌مندی کرده بود که شایسته نیست از اساتید خطّ شکسته در این وبلاگ نام برده شود و به جناب استاد یدالله کابلی خوانساری اشاره نشود. بنده هم در هفته‌های اخیر در پستی آورده بودم که یکطرفه‌گویی و برخورد گزینشی در عالم هنر دست کم به سود این وبلاگ که قرار است آرشیو خطوط ناب و نایاب باشد، نیست. از همین رو بنده حتّی اگر در شمار مریدان شیوه‌ی شکسته‌نگاری جناب کابلی نباشم، حق ندارم چشم بر عیار و اعتبار هنر ایشان فروببندم. گو اینکه برخی تابلوها و فضاسازی‌های ایشان برای بنده جالب و جاذب بوده، از تماشای آن حظّ بصری برده‌ام. از جمله این دو تابلو که در بهار ۷۳ در «نگارخانه‌ی شیخ هادی» تهران بر دیوار دیدم و با دوربین آنالوگ «زنیت» از آن عکس گرفتم. بخت این دو عکس باز شد و امروز وقت آن است که در این پست تقدیم دوستان کنم. تصاویر قدری «فلو» است، ولی تبحّر شکسته‌نویس را در ایجاد فضا نشان می‌دهد. مضمون آثار، یکی این بیت از مولوی است که:
«نفس اژدرهاست او کی خفته است؟ / از غم بی‌آلتی افسرده است» و دیگری این بیت حافظ:
«آنچه سعی است من اندر طلبت بنمودم / اینقدر هست که تغییر قضا نتوان کرد»
بلکه به تدریج این پست را به پست اختصاصی احوال و آثار جناب کابلی اختصاص دهم و به شکل کاملتر و جامعتری عرضه کنم.

دوست عزیزم جناب آ.آزرم!
دو فایلی که در این پست قرار می‌دهم، مربوط به یک قطعه‌ خطّ (مرکّب از یک شکسته‌ی تحریری و یک قطعه‌ی هنری شکسته) و منسوب به سیّد علی‌اکبر گلستانه می‌باشد و
اندازه‌ی اصلی‌اش ۳۴.۵ در ۲۱ سانتی‌متر است.
لطف کرده این دو فایل را با برنامه‌ی فتوشاپ یا هر ادیتوری که صلاح می‌دانید، به یکدیگر پیوند زده و مجدّداً برای حقیر ارسال کنید تا در این پست قرار دهم.
قیمت قطعه: ۷۰۰ هزار تومان
فایل اوّل >>> اینجا                  فایل دوم >>> اینجا

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
یادآوری:
دوستم آزرم دو فایل بالا را در ۱۱/۲/۸۷ بعد از ادغام‌کردن برایم فرستاد که در زیر مشاهده می‌کنید:
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

هو      نور چشم کرام و قرةالعین ذوی‌العزّ و الاءحترام انشاءالله تعالی بسلامت بوده باشید خط شما رسید از سلامتی احوال شما و نورچشمی میرزا محمّد و متعلقان خیلی خوشوقت شدم خداوند همیشه شما را خوش... در باب فقره فروش ملک یک کاغذ وکالت‌نامچه بنویسید باسم آقا میرزا علیمحمد که ملک شما را وکیل بوده باشد بهمان قسمی که ملک سرکار آقا عمو حاجی میرزا محمدمهدی گلستانه و جناب آقا میرزا محمدجعفر را فروخته از شما را هم بفروشد و آن نوشته را بدهید چند نفر از تجار بنویسند مهر کنند و بوکیل‌الدوله هم بدهید مهر کنند و بدهند بجناب مستطاب حاجی میرزا محمدحسن دهدشتی که ایشان بفرستند نزد جناب آقا محمدجعفر در...؟؟ و وجه آن را هر طوری خود جناب حاجی میرزا محمدحسن قرار میدهند جناب آقا محمدجعفر در....؟؟ از جناب آقامیرزا علیمحمد دریافت نمایند و بتوسط خود جناب حاجی میرزا محمدحسن سلّمه الله تعالی بشما برسانند و از قرار حبه(ای) ششصد تومان فروخته است بدون وجه اجاره باقی‌مانده وجه اجاره گذشته را بعد از فروش ملک باید دریافت نماید و بجهة شما بفرستد شما خودتان هم بجناب آقا میرزا علیمحمد بنویسید که اخوی از طهران نوشته بودند که شما را در باب فروش ملک وکیل نمایم لهذا وکالت‌نامچه فرستادم انشاءالله تعالی اگر از اینقرار بفروش برسانید خیلی خوب خواهد بود چنانچه خدمت جناب حاجی میرزا محمدحسن رسیدید از قول حقیر خیلی عرض ارادت و اخلاص برسانید و عذر عریضه علیحده بخواهید شرح حالات خودتان را بنویسید از قراریکه نوشته بودید وجه مرکّب را رسانیده‌اید چون چند مرقَع تمام کرده‌ام میخواهم بفرستم اصفهان که بدهند آقا میرزا باقر صحّاف بچسباند و آقا محمدحسین مذهّب در مدرسه ملاعبدالله تذهیب نماید انشاءالله تعالی مرقع‌ها را که فرستادم وجه که بجهة مخارج مرقع‌ها میفرستم پول مرکب را هم خودم میفرستم خاطرجمع باشید والده حاجیه‌ بیگم و خود حاجیه بیگم را دعا برسانید جناب مستطاب آقا احمد را سلام برسانید زیاده مطلبی نیست اقل‌الساداة علی‌اکبر گلستانه

کاتب در این نوشته از وضعیّت خودش گزارشی هم ارائه کرده است. هم متوجّه می‌شویم که در ماه مبارک رمضان به نوشتن مبادرت کرده و هم مطّلع می‌شویم که این فرد تا لحظه‌ی نگارش این اثر، ده کتاب به زعم خود مرغوب را به رشته‌ی کتابت درآورده است.

قیمت اثر: ۵۰۰ هزار تومان

قطعه‌ی سمت راست که بر اساس ترجیع‌بند معروف محتشم کاشانی در وصف سید و سالار شهیدان(ع) تحریر شده است، در مسابقه‌ی اشکواره‌ی حسینی که چند ماه قبل از سوی انجمن خوشنویسان قم با همکاری اداره‌ی ارشاد اسلامی برگزار شد، جایزه‌ی نخست بخش شکسته را از آن خود کرد. انجمن خوشنویسان قم به تازگی به فکر چاپ منتخب آثار مسابقه‌ی مزبور و از جمله همین قطعه (مزیّن به تذهیب «حسین نظیفی») افتاده است. قطعه‌ی سمت چپ حکایتی است از گلستان سعدی از همین خطّاط و تذهیبکار.

آن محبّت کو که چون از دور پیدا می‌شدم / می‌نمودی آنقدر گرمی که رسوا می‌شدم
سطر ملیح و استادانه‌ای از شکسته‌نویس شهیر سیّد علی‌اکبر گلستانه که در سفر نوروزی‌ام به اصفهان از دوستم «عادل محمّدی» به دستم رسید. قطعه فاقد امضای گلستانه است، ولی انتساب آن به این خوشنویس نابغه سخت نیست.                          قطعه در سایز ۱۸۰۰

این قطعه خط شکسته نستعلیق را
ساعاتی قبل از سال تحویل
از دوست شکسته نویس قمی ام میثم سلطانی خریداری کردم در ازای یک سطر از استاد اخوین و یک چلیپا از استاد امیرخانی (آن فروریخته) و یک چلیپا از استاد خروش (چلیپای معروف بیاراید چشم که بارها بین من و عاملی و حبیب اللهی رد و بدل شده بود) و یک چک ۴۰۰ هزارتومانی برای آخر اردیبهشت سال جاری.

------------------------------- 
>>> سایز بزرگتر
-------------------------------
این قطعه‌ی‌ قدیمی دارای تاریخ ذیقعده‌ی ۱۲۹۸ قمری و رقم محمّدکاظم است و استاد رضا مشعشعی نیر در پشت قطعه آن را به مرحوم « میرزا کاظم خوشنویس‌باشی» نسبت داده است. شعر نگاشته‌شده از سوی کاتب در صدر قطعه، از سعدی است:
می بهشـت ننوشـم ز دست ساقــــی رضوان
مرا به باده چه حاجت که مست روی تو باشم
قطعه‌ی دوم به قلم و رقم استاد شکسته‌نویس معاصر «مجتبی ملکزاده» mojtaba mlekzadeh و بر اساس این ابیات از حافظ نگاشته شده است:
آن سیه‌چرده که شیرینی عالم با اوست / چشم میگون لب خندان دل خرّم با اوست / روی خوب است و کمال هنر و دامن پاک / لاجرم همّت پاکان دو عالم با اوست. با تشکر از دوست خطبازم سیّد محمّد حسینی که اجازه داد از این قطعات اسکن بگیرم  سایز بزرگتر <<<

این قطعه‌ی شکسته‌نستعلیق
دارای رقم عبدالمجید طالقانی است.
قطعه، زمانی در تملّک دوست و استاد خوشنویس قزوینی‌ام
احمد پیله‌چی بود و چند ماه قبل آن را در سفرش به قزوین برای شرکت در نمایشگاه طلیعه‌ی ظهور، به
یک میلیون و دویست هزار تومان
به دوست خطباز عربم سید محمد حسینی فروخت.
حسینی در این مدّت، گاه آن را برای فروش عرضه می‌کرد و  گاه به عنوان مهره‌ی گروکشی استفاده می‌نمود. برای مثال آنگونه که خودش ابراز کرد،
یک بار خطّی از دوست مذهّب و خطبازم
کیوان شجاعی‌‌منش به رسم امانت گرفت و این قطعه را به گرو در اختیارش ‌گذاشت. هم از این رو در سفر شجاعی‌منش به قم این قطعه را در دست او دیدم و اجازه داد که از آن اسکن بگیرم.
در ملاقات دیروزم با سید محمد حسینی در بنده‌منزل، این اثر همراهش بود
 و فرصتی شد تا بار دیگر از آن با دقت
۶۰۰ دی.پی.آی اسکن بگیرم.
این بار از پشت قطعه هم اسکن گرفتم،
چون نسبت به دفعه‌ی قبل
تغییر کرده بود:
حسینی آن را برای اخذ تاءیید
در اختیار استاد رضا مشعشعی
قرار داده و جناب مشعشعی هم در پشت قطعه جمله‌ای در تاءیید انتساب قطعه به درویش مرقوم کرده، امضا نموده‌ و مهر زده بود.
حسینی برای این قطعه قیمت ۲ میلیون تومان را در نظر گرفته است.
شعر تحریرشده در این تابلو
از غزلیّات ناب مرحوم سعدی شیرازی است
که بسیار آن را دوست می‌دارم.
 مطلع شعر از این قرار است:
 

«خوش می‌رود این پسر که برخاست
سروی است چنین که می‌رود راست»



تذهیب قطعه ظاهراً کار دوست تذهیب‌کار
قزوینی‌ام «پیمان گلکار» و با طلا صورت گرفته است.
تلاش شده که تذهیب، «همزمان» و «کهنه» جلوه کند،
به قدمت اثر لطمه نزند و به قیمت آن بیفزاید.

 قطعه‌خط شکسته‌نستعلیق به قلم و رقم استاد محمدحسین عطارچیان
 attarcheian attarchian
از اساتید خوش‌شیوه و خوش‌پنجه‌ی خط شکسته
که به شیوه‌ی مرحوم درویش عبدالمجید طالقانی می‌نویسد و این سبک و سیاق را ترویج می‌کند. قطعه‌ی حاضر به شکل بداهه برای دوست شاعر و خوشنویس قمی‌ام حسن اعرابی در سنوات قبل نوشته شده است.
 با تشکر از دوستم حسن اعرابی که این قطعه را برای تهیه‌ی اسکن در اختیار بنده گذاشت، به متن نوشته توجه کنید که به خوبی نشان می‌دهد که در چه حال و هوایی تحریر شده است:
« هوالمستعان دوست ستوده‌خصال هنرمند ارجمند شکسته‌نویس زبده جناب آقای حسن اعرابی که مشتاق فراگیری مکتب اصیل و ماندگار حضرت استادی درویش عبدالمجید طالقانی می‌باشند و با تحریر دستخط زیبایی شیفتگی خود را به این مکتب عیان داشته‌اند و با تشریف‌فرمایی به تهران به همراه شاگردان و هنرجویان مستعد خود اشتیاق و علاقمندی را برای پیروی از مکتب اصیل ابراز نموده و با کمال مسرت شاگردان ممتاز خود را برای اتصال به این حلقه ماندگار تشویق و ترغیب می‌نمایند از حضرت سبحانی توفیق همگان را در پیروی از آثار آن استاد کل و اشاعه آن مکتب فراگیر آرزومندم محمدحسین عطارچیان ۵۶۴ »
                                                                                        قطعه‌ی فوق در سایز کاملاً بزرگ

                                          لینک این قطعه در سایت ویکیپدیا که از وبلاگ حاضر برداشته شده است

قطعه‌خط شکسته‌نستعلیق اثر استاد مجتبی ملک‌زاده
از اساتید شکسته‌نستعلیق معاصر که با رویکرد به سبک و شیوه‌ی مرحوم سید علی‌اکبر گلستانه شکسته می‌نویسد و چه نیکو! قطعه‌ی زیر را آقای ملک‌زاده برای دوست شاعر و خوشنویس قمی‌ام حسن اعرابی تحریر کرده و تذهیب اثر را خانم پروانه عسکری انجام داده است. با تشکر از جناب اعرابی که دقایقی قبل از فروش قطعه به ۲۵۰ هزار تومان به محمود حبیب‌اللهی اجازه داد از آن اسکن بگیرم.

                                قطعه‌ی فوق در سایز کاملا بزرگ

در چند روز اخیر آمار بازدیدکنندگان از وبلاگ خوشنویسی من به شهادت برنامه‌ی «وبگذر»
از ۱۸۰ نفر گذشته است و این امر برایم بسیار مایه‌ی مباهات و افتخار است.
به پاس این نعمت و موهبت، یک عکس از یکی از خطوط درجه‌ی یک شکسته‌نویس نابغه‌ی این سامان: سید علی‌اکبر گلستانه را تقدیم می‌کنم.
اصل این قطعه زمانی در مجموعه‌ی مرحوم علی جاماسب (مجموعه‌دار معروف تهرانی) بوده
و در اوایل دهه‌ی ۶۰ شمسی به رسم امانت در دست دوست شکسته‌نویس و شاعر بنده:
 حسن اعرابی قرار می‌گیرد و او در پشت بام منزل دوست خطاط قمی‌اش علی معماریان و با دوربین آنالوگ او این عکس را از روی قطعه تهیه می‌کند.
با تشکر از حسن اعرابی که عکس مزبور را که دارای قطع ۱۳ در ۱۸ بود،
برای اسکن‌کردن در اختیار من گذاشت.



متن قطعه بیتی از سعدی شیرازی است که می‌فرماید:
ای که نصیحتم کنی کز پی نیکوان مرو / عشق حقیقت است اگر حمل مجاز می‌کنی
در این اثر شکسته‌نستعلیق که به سال ۱۳۱۶ قمری تحریر شده،
 کاتب، کلمه‌ی «اگر» را جا انداخته است.
در ضمن دوستم حسن اعرابی می‌گفت:
مرحوم جاماسب، بیت را به لحاظ اینکه کلمه‌ی نخست آن، فاقد نقطه و سر کاف است، به صورت:
«ابله! نصیحتم کنی کز پی نیکوان مرو!» قرائت می‌کرد!

 این قطعه در مجموعه‌ی دوستم
علیرضا نوربخش (شاگرد استاد خروش) بود.
آن را در قم در خلال نمایشگاه طلیعه‌ی ظهور برای فروش به سید علی فخاری دوست قزوینی‌ام که در نمایشگاه مزبور رتبه‌ی نخست خط شکسته را آورده بود، عرضه نمود.
فخاری گفت:
«نهایتآ ۱۰۰ ه.ت می‌خرم.»
نوربخش چند روز پیش خبر داد که این قطعه را در قم به ۴۵۰ ه.ت به فروش رسانده است، اما نگفت و نپرسیدم به چه کسی.
قطعه‌ی بسیار ناب و نفیسی است و حال و ترکیب خوبی دارد.

***
 دوستم نوربخش در آخر مهر ۸۶ خبر داد
که این قطعه‌خط را به دوستش جناب
کیوان شجاعی‌منش فروخته بوده
و ایشان هم مع‌الاءسف آن را به همراه
دو قطعه‌ی دیگر (اثر استاد خروش)
در متروی تهران جا گذاشته
و بعد هم نیافته است. جا دارد
از نوربخش تشکر کنم که اجازه داد
این قطعه را اسکن کنم.
***
متن قطعه را که توانستم به کمک دوست شکسته‌نویس و شکسته‌خوانم حسن اعرابی بخوانم، از این قرار است: «به توجهات بلانهایات ما اطلاع یافته بداند که چون سید ادریس جوانیست به حسب صورت و معنی مستعد غریب این ولایت بنابر این به عهده شما فرمودیم که از احوالش بواجبی خبردار بوده فضائل و کمالاتی که از لوازم باشد فضائل و کمالاتی که لازم بوده باشد تعلیم وی نموده و از اعمال و اطواری که دون ضابطه شرع انور باشد محترز بوده نحوی نماید که بعون الله در قلیل سالی فاضل و صاحب کمال مربوطی شود و طریق مومی‌الیه آنکه بیکاری و فارغبالی را جایز ندانسته سعی و اهتمام بعمل آورده صاحب مرتبه مدتی بود که مشق نکرده بودم لهذا بجهت امتثال امر مخدوم خود تحریر نمود بدنوشتن امید عفو  است.»

در پشت این قطعه که از مجموعه‌ی حقیر (رضا شیخ‌محمدی) اسکن شده است،
نام کاتب «مهدی‌خان شقاقی» معلم خط پسران فتحعلی‌شاه قاجار ذکر شده است:



                                                                                                                                       قطعه در سایز بزرگتر

                                                                                             قیمت اثر: ۲۰۰ هزار تومان

خدا عذاب نمی‌دهد مادرم را. چرا که نوشید جام دوستی و عشق به امام علی(ع) را
و در شیرش آن را به من تزریق کرد.
و پدری دارم که هوای امام علی(ع) را در سر دارد.












این قطعه‌ی شکسته مزیّن به تذهیب روح‌الله فاضلی وادقانی در اختیار دوست خطبازم سیّد محمّد حسینی است و آنگونه که در بهمن ۸۶ از او شنیدم،
این قطعه را به پدر و مادرش اهدا کرده است.

قطعه‌خطی که به تازگی دوست گرامیم سرودلیر
از درویش عبدالمجید طالقانی در وبلاگش قرار داده است،
مرا به یاد این اسکن از خط آن شکسته‌نویس بزرگ انداخت
که در اختیار داشتم.
نمی‌دانم اصل این قطعه در اختیار کیست؟
بعید نیست جناب سرو در این باب کمکمان کند
که او در ردیابی سرنوشت برخی قطعات ناب و نایاب ، صاحب تجربه است.



در انتهای قطعه به نام و احوال نگارنده‌اش در هنگام تحریر
و نیز سال نگارش اثر ، اینگونه اشاره شده است:
«در عین بیحالی جهت مشغولی خاطر تحریر شد عبدالمجید۱۱۸۴»

 
سطر شکسته‌نستعلیق
با رقم: «سید گلستانه در روز پنجشنبه نوشت»
بیت از حافظ:
دل دادمش به مژده و خجلت همی برم / زین نقد قلب خویش که کردم نثار دوست
 اصل این قطعه را از دوست کلکسیونرم امیر عاملی در نوروز ۸۵ شمسی به ۳۰۰ هزار تومان خریدم و مدتی بعد خود ایشان به ۴۰۰ ه.ت از بنده ابتیاع نمود.

 این قطعه بجز مشکل ریختگی مرکب، عیب دیگری ندارد و از شاهکارهای منتشرنشده‌ی گلستانه است. مفردات عالی و ترکیب کم‌نظیر و از همه مهمتر مطلب بدیع، جایگاه رفیعی به این اثر داده است. نوشته، بر خلاف دیگر آثار گلستانه که معمولا از آثار شعرای سلف و از جمله سعدی انتخاب می‌شده، حدیث نفس و گزارش حال و احوال کاتب است و اشاره به مشکلات معیشتی او و نرسیدن خرجی دارد. مطلب نوشته از این قرار است:
«یعنی به اندازه‌ای از وضع گرفتاری و گرانی طهران در این سنوات خاصه این سنه‌ی هزار و سیصد و هفده افسرده‌خاطر و پریشانم که به وصف نگنجد خصوص با کثرت عیال و عدم کفایت وجه معاش و نداشتن استطاعت حرکت و بیرحمی ابناء روزگار سید گلستانه»
این قطعه را بنده از دوست خطباز اصفهانی‌ام محمود حبیب‌اللهی به نیم میلیون تومان خریدم و دو سال بعد خود ایشان آن را از بنده  به ۶۵۰ هزار تومان خرید و جالب اینجاست که ابراز کرد که بعد از خرید، از اینکه دوباره این قطعه را به دست آورده است، سجده‌ی شکر بجا آورد!

☻ چند قطعه‌ خط شکسته‌ی قدیمی
از مجموعه‌ی شخصی رضا شیخ‌محمدی





☻ قطعه‌خط شکسته‌
اثر محمدحسن طباطبایی نائینی
سال تحریر: ۱۲۹۷ قمری
از مجموعه‌ی شخصی رضا شیخ‌محمدی




 ☻ سوره حمد شکسته با چاشنی تعلیق / ظاهرآ اثر محمدحسن طباطبایی:



 ☻ یک صفحه شکسته / نگارش یافته در اصفهان:

                                                      این قطعه در سایز کاملآ بزرگ



دیتیلی از این قطعه‌ی تذهیب‌شده با طلا:



تأییدیه‌ی استاد رضا مشعشعی در پشت قطعه:



«به نظر مخلص از خطوط مسلم و خوش‌شیوه‌ی حضرت استادی درویش است
سگ آستان عبدالمجیدی رضا مشعشعی»